Is elk aandeel een meme stock geworden?

Een paar jaar geleden zag je spectaculaire koersbewegingen vooral bij meme stocks als GameStop of bij crypto. Daarna zag je bij Meta, Amazon en andere zwaargewichten ook steeds vaker uitslagen van 10% of meer rond kwartaalcijfers. Dit jaar lijkt het nóg verder te gaan: ook middelgrote en zelfs saaie aandelen bewegen soms extreem. De “meme stock”-mentaliteit lijkt doorgedrongen tot de brede markt. Wat is hier het verhaal?

Uit onderzoek van Barclays Research blijkt dat in 2024 en begin 2025 een recordaantal 5-sigma moves voorkwamen bij aandelen van grote bedrijven — koersbewegingen die vijf standaarddeviaties van het gemiddelde afwijken. In de eerste paar weken van 2026 is dat niet anders, sterker nog, ook aandelen die niet heel trendy zijn, hebben enorme bewegingen laten zien. Ook als de cijfers of het verhaal niet eens extreem slecht of goed waren.

What goes up…… Bron: ChatGPT

Ter illustratie een paar willekeurige, opvallend grote bewegingen (op één dag) dit jaar, bij elkaar goed voor honderden miljarden aan winst en verlies in marktwaarde.

• Randstad: -11%

• Adyen: -20%

• Ahold: +12%

• Philips: +12%

• Meta: + 9%

• Microsoft: - 11%

• Amazon: -11%

• SAP: -16%

• Charles Schwab: -8%

  (Popquiz: weet u nog de reden van elke beweging?)

Volgens de onderzoekers van Barclays leiden de enorme uitslagen tot een lottery-ticket mentality bij retailbeleggers.

De grotere koersuitslagen hebben er mogelijk ook toe geleid dat meme stock traders zich meer op main stream aandelen zijn gaan richten, zeker ook omdat de originele meme stock aandelen uiteindelijk heel slecht zijn gaan presteren.

En het zijn intussen allang niet meer alleen meme stock traders die de markt betreden; aangetrokken door de stijgende beurskoersen en geholpen door eenvoudige, low cost apps van verschillende brokers bereikte de instroom van geld van particuliere beleggers in Amerikaanse in 2025 een record en lag 53% hoger dan in 2024. Retailtraders zijn nu goed voor 20-25% van het handelsvolume, dus hebben intussen ook echt impact op de markt.

Liever een goed verhaal dan een saaie analyse

De andere belangrijke ontwikkeling die denk ik heeft bijgedragen aan grotere koersbewegingen, zoals de daling van Wolters Kluwer en Relx, en van softwarebedrijven als ServiceNow en Salesforce, is de toenemende invloed van verhalen of narratives. In deze gevallen allemaal door het verhaal dat concurrentie door / van / met AI het bedrijfsmodel en winstgevend van deze bedrijven in gevaar zal brengen. Deze verklaringen vallen allemaal weer onder de paraplu van het grotere verhaal dat de markt nu even niet meer is gefocust op de winnaars, maar op de verliezers van AI (de ‘scare trade’).

Deze narratives zijn vaak kort, klinken logisch (zeker achteraf), worden makkelijk verspreid via social media en kunnen qua richting sneller draaien dan de wind. Denk aan: Meta geeft teveel geld uit aan AI en daarom moet je het aandeel verkopen, en dan een kwartaal later; Meta verdient als een van de weinigen wel aan AI en wordt daarom een winnaar. Of: Google wordt een loser want alle search gaat naar ChatGPT, en dan later: Google is met Gemini een winnaar van de AI race en ze kunnen het ook financieren met search inkomsten.

Deze verhalen lijken belangrijker te worden dan ouderwetse fundamentele analyses. Wellicht ook omdat de waardering van aan AI gerelateerde bedrijven (bijna alle bedrijven nu?) zeer ingewikkeld is doordat het extreem moeilijk is om in te schatten wat de toekomst gaat brengen, wie precies geld gaat verdienen aan AI en wat het allemaal gaat kosten en opleveren.

Untruth social

Ben Hunt (Epsilon Theory), bekend van zijn analyses van financiële narratieven, vergelijkt marktverhalen met virale ziektes. Sommige verhalen blijven lokaal (zoals een lichte verkoudheid), andere muteren, gaan viraal via media en influencers, en beïnvloeden uiteindelijk de hele markt. Hunt gebruikt taalpatronen, emotie en de autoriteit van de zender (bijvoorbeeld Powell of Trump) om te voorspellen welke verhalen momentum krijgen. Niet het beste argument wint, maar het verhaal met de hoogste R-waarde (een R boven 1 betekent dat een narratief zich verspreidt, een R onder 1 dat het uitdooft).

Of Hunt hiermee op termijn de markt zal verslaan moeten we nog zien, maar het interessante is dat het volgens hem niet gaat om de waarheid van een verhaal, maar om hoe “besmettelijk” het is. Het draait er dan dus op korte termijn (net als bij social media) niet meer om of verhalen of cijfers waar of goed zijn, maar of ze aanslaan. En als een aandeel eenmaal gaat dalen, is hierdoor “sell first, ask questions later” het devies, want er hoeft geen echt fundamentele reden te zijn voor een beweging.

Naast retailtraders zijn er ook steeds meer algo- en high-frequency traders actief, met supercomputers en algoritmes die transacties uitvoeren in milliseconden op basis van vooraf ingestelde criteria. Deze systemen kunnen een soort “kuddegedrag” veroorzaken, waarbij veel algoritmes tegelijkertijd verkopen of kopen. Daardoor kunnen uitslagen vanuit die hoek nog extra worden versterkt.

Eind goed, al goed

Ondanks alle extreme uitslagen noteert de markt als geheel nog steeds rond de hoogste niveaus ooit.

In de VS zijn het dit jaar niet de Magnificent 7, maar bedrijven als Chevron, Walmart en Caterpillar die de kar trekken. In Nederland deden de financials het in 2025 extreem goed; nu hebben de chippers, ArcelorMittal en InPost het hoogste rendement. De extreme individuele uitslagen vlakken elkaar redelijk goed uit en de volatiliteit blijft voor de markt als geheel voorlopig relatief laag.

Voor wie niet als een meme-aandelenhandelaar dagelijks mee wil doen aan deze loterij, en niet met behulp van AI de besmettelijkheid van verhalen kan inschatten, is er dus gelukkig nog altijd het vertrouwde medicijn: een ETF op indices zoals de MSCI World, S&P 500 of zelfs de “kleine” AEX.

Voor de lange termijn blijft dat een goed verhaal.